Het Vlaamse hoger onderwijs beleefde deze week een zeldzaam moment van eensgezindheid: alle hogescholen en universiteiten – groot of klein, katholiek of vrijzinnig – hebben met minister van Onderwijs Hilde Crevits afgesproken dat de opleidingsvisitaties zullen worden opgeschort. De opleidingsinspectie is verleden tijd, vanaf 2020 controleert de inspectie enkel nog de instelling als geheel.
Gelijk oversteken
Deze beslissing hing al in de lucht sinds de drie Vlaamse regeringspartijen CD&V, N-VA en Open VLD in hun regeerakkoord afspraken flink te besparen op het hoger onderwijs. Het hoger onderwijs zou deze besparingen slikken, maar daar mocht dan wel wat tegenover staan, vond men. Met name KU Leuven-rector Rik Torfs kwam al gauw met de eis om de opleidingsvisitatie af te schaffen. Die zijn immers duur en kosten het universiteitspersoneel veel tijd en energie.
De studentenkoepel VVS was minder enthousiast over de plannen. De koepel was in het verleden altijd fervent pleitbezorger van de opleidingsvisitatie ondanks de minpunten.
Munitie
De opleidingsinspecties waren nooit een wondermiddel, maar ze leverden wel transparantie over opleidingen en hun knelpunten zoals examenvormen, cursusinhoud of het personeelsbestand. Niet dat instellingen altijd meteen overgingen op actie, maar een visitatierapport gaf studenten en docenten wel munitie om hun bestuurders mee te confronteren.
Het is niet gezegd dat deze transparantie door de instellingsreview verloren zal gaan, maar ondenkbaar is het ook niet.
Andersomdag
Bovendien signaleerde Ann Demeulemeester, voorzitter van de Nederlands-Vlaamse Accreditatiecommissie (NVAO) in november vorig jaar al dat sommige instellingen de instellingsreview misbruiken om andere hervormingen door te drukken. ‘Er zijn soms instellingen die gebruikmaken van de review om centralistischer te besturen, om autonoom de koers uit te zetten. Zij willen zich dan verschuilen achter de review om dat door te drukken.’ Verder liet ze zich ontvallen dat het nog maar de vraag was of het ook wel echt twee miljoen euro zou besparen zoals de KU Leuven beweerde.
De review is er vooral gekomen om te besparen. De visie is er achteraf omheen bedacht. Het proces verliep dus eigenlijk verkeerd om. Om het gewenste effect van de instellingstoets - meer autonomie voor opleidingen - te bereiken moeten hogescholen en universiteiten investeren in hun eigen systemen van kwaliteitscontrole. De vraag is alleen of ze dat ook zullen doen, aangezien ze juist gerekend hadden op wat meer geld in het laatje.
Gelijk oversteken
Deze beslissing hing al in de lucht sinds de drie Vlaamse regeringspartijen CD&V, N-VA en Open VLD in hun regeerakkoord afspraken flink te besparen op het hoger onderwijs. Het hoger onderwijs zou deze besparingen slikken, maar daar mocht dan wel wat tegenover staan, vond men. Met name KU Leuven-rector Rik Torfs kwam al gauw met de eis om de opleidingsvisitatie af te schaffen. Die zijn immers duur en kosten het universiteitspersoneel veel tijd en energie.
De studentenkoepel VVS was minder enthousiast over de plannen. De koepel was in het verleden altijd fervent pleitbezorger van de opleidingsvisitatie ondanks de minpunten.
Munitie
De opleidingsinspecties waren nooit een wondermiddel, maar ze leverden wel transparantie over opleidingen en hun knelpunten zoals examenvormen, cursusinhoud of het personeelsbestand. Niet dat instellingen altijd meteen overgingen op actie, maar een visitatierapport gaf studenten en docenten wel munitie om hun bestuurders mee te confronteren.
Het is niet gezegd dat deze transparantie door de instellingsreview verloren zal gaan, maar ondenkbaar is het ook niet.
Andersomdag
Bovendien signaleerde Ann Demeulemeester, voorzitter van de Nederlands-Vlaamse Accreditatiecommissie (NVAO) in november vorig jaar al dat sommige instellingen de instellingsreview misbruiken om andere hervormingen door te drukken. ‘Er zijn soms instellingen die gebruikmaken van de review om centralistischer te besturen, om autonoom de koers uit te zetten. Zij willen zich dan verschuilen achter de review om dat door te drukken.’ Verder liet ze zich ontvallen dat het nog maar de vraag was of het ook wel echt twee miljoen euro zou besparen zoals de KU Leuven beweerde.
De review is er vooral gekomen om te besparen. De visie is er achteraf omheen bedacht. Het proces verliep dus eigenlijk verkeerd om. Om het gewenste effect van de instellingstoets - meer autonomie voor opleidingen - te bereiken moeten hogescholen en universiteiten investeren in hun eigen systemen van kwaliteitscontrole. De vraag is alleen of ze dat ook zullen doen, aangezien ze juist gerekend hadden op wat meer geld in het laatje.
